inspiratie, legitimatie en verbinding
Deze website wordt inmiddels elke maand meer dan 150.000 keer bezocht! De verhalen komen van leraren, schoolleiders, bestuurders, ouders/opvoeders en onderwijsbetrokkenen zelf.
Slide background
Slide background
Slide background
Slide background
Slide background
Slide background
Slide background
Slide background
Slide background

profiel

Rikie van Blijswijk


Rikie van Blijswijk
Bekijk mijn profiel

Jetske van der Greef


Jetske van der Greef
Bekijk mijn profiel

Stemming van hetkind
twitter
facebook
De Ontdekkingsreis: een school waar je je hart kunt volgen

17 januari 2012

Rikie van Blijswijk

Jetske van der Greef is directeur van basisschool de Ontdekkingsreis in Doorn, een school waar je in vrijheid jezelf mag zijn en je hart mag volgen.  Rikie van Blijswijk is een ochtend op ontdekkingsreis in de school geweest en doet verslag.

In de hal staan de twee leerlingen (Boris en Joël) die hun school laten zien mij al op te wachten. ‘Dit is ons kunstatelier’ vertellen ze. Aan de muur, op het prikbord en aan het plafond hangen kunstwerken. ‘Mooie schilderijen hé?’  Juf José is twee dagen in de week beschikbaar voor de kinderen; op de andere dagen mogen ze hier ook aan het werk.

 

Als we door de ruimte van de middenbouw zijn gelopen komen we bij de muziekinstrumenten. ‘Hier kan ik altijd oefenen op mijn gitaar, zegt Joël. Jammer genoeg is ie vals; hij moet nodig gestemd worden’.

Het is pauze en slecht weer. Kinderen chillen met elkaar op een bank; anderen wisselen in een groepje wetenswaardigheden uit. Sommige zijn toch buiten op de speelplaats of in het aangrenzende bos. De kleuters zitten in een kring rondom hun juf die voorleest. Het voelt ontspannen en natuurlijk.

Intussen zijn we met de rondleiding langs de klassen gekomen. Iedere groep heeft een eigen ruimte, waar de dag begint met klasgenoten. Daarna waaiert de groep uit naar de reken- of taalruimte of naar de wereldoriëntatie. ’Iedereen loopt zijn eigen pad op zoek naar zijn eigen passie in een rijke leeromgeving’, vertelt Jetske. ‘De structuur die we daarvoor hebben ligt niet vast; we doen wat nodig is om in vrijheid, verbondenheid en met liefde te leren’.

Jetske van der Greef legt uit dat het concept van haar school op drie pijlers rust. ‘De Ontdekkingsreis biedt emotioneel cognitief onderwijs, de omgang en besluitvorming verloopt via het sociocratische principe en kind-ouders-leerkracht vormen een hecht driehoek’. De structuur is helder met een onder-midden- en bovenbouw. Door de leraren wordt het aanbod verzorgd en er is ruimte voor vrije keuzes voor de leerlingen. Kinderen werken met een weektaak, waarin tijd voor rust en spel is vrijgemaakt. ‘We zijn geen school die streeft naar – de methode uit met Kerst- . We zitten in het midden op het onderwijsspectrum’, zegt de directeur.

Het accent in de school ligt op de theorie van de existentiële intelligentie van Howard.  De intelligenties zijn uiteraard gekoppeld aan de cognitieve leerlijn, maar  ‘we hechten heel sterk aan de vijf belangrijke onderliggende EQ eigenschappen. En dan denken we aan zelfkennis, optimisme, motivatie, empathie en sociale vaardigheden’. ‘Het simpele feit dat je hier op aarde   bent, maakt je belangrijk’, is het motto van Jetske.

van lelijk eendje.......

De school krijgt veel kinderen van andere basisscholen, waar het niet gemakkelijk was voor ze. Jetske is overtuigd van de verborgen leef- en leerblokkades bij ieder mens. Het is de kunst om die te ‘ontmoeten’ en ermee aan het werk te gaan. ‘Elk mens heeft altijd een keuze: Wat doe je? Wat doe je nu? Dat geeft verantwoordelijkheid ‘. En werken aan die verantwoordelijkheid is voor de school belangrijk.

naar een prachtige zwaan

Onderlinge problemen worden altijd met de kinderen uitgepraat. ‘Achter elk probleem(pje) schuilt een reden’, zegt Mieke, de leraar van de kleuters. ‘Als een kind persé een spel wil hebben van een ander dan is dat misschien, omdat hij zelf niet genoeg heeft, of omdat hij niet kan wachten tot de ander klaar is’. We praten daarover met ze, zodat ze leren niet alleen hun eigen behoeften onder ogen te zien, maar ook die van de ander’.

De leraren gebruiken daarvoor de theorie van de geweldloze communicatie. Daarbij gaat het om het naleven van de(eigen) waarheid, de intentie hebben anderen geen schade toebrengen en rekening houden met de behoefte van anderen, het win-win denken.

Aan alle ouders wordt gevraagd om waar mogelijk de Gordon cursus van 10 uur te volgen die de school aanbiedt. ‘Net zo goed als mijn kind leert zijn verantwoordelijkheid te nemen, moet ik dat als ouder’, licht een moeder toe. ‘En dat is niet altijd even gemakkelijk, zeker als mijn kind in een fase van zijn ontwikkeling zit waar het lijkt niet verder te komen. Dat maakt ongerust en onzeker. Gelukkig helpt de leraar mij om mijn kind de ruimte te geven daar zelf uit te komen. Ik weet dat mijn kind daar uit komt, maar als het langer duurt, ga ik hem oplossingen bieden. En dat is niet  goed. Ik weet het, maar heb af en toe hulp nodig om er ook naar te handelen. Alle leraren zijn bereid om daarover met je te praten. Dat voelt goed, aldus deze moeder.

Jetske staat stil bij vertrouwen, want dat is belangrijk voor haar en haar team. ‘Ontwikkeling ontvouwt zich heel natuurlijk. Groei is grillig: na een periode van onstuimige ontwikkeling komt er een moment van ogenschijnlijke stilstand. Niemand kan groei afdwingen. Net zo goed als oplossingen voor problemen zich als vanzelf aandienen, zo wordt groei als vanzelf weer zichtbaar’.

De naam van de school de Ontdekkingsreis is een metafoor. Hier geen debat, geen aanvallen op personen, geen negatieve kritiek, maar een dialoog waarin het kind, de ouder, de leraren hun verlangen uiten en op weg gaan om daar gezamenlijk vorm aan te geven in het vertrouwen dat elk mens wordt wie hij in de kern is.

De pedagogiek van deze school wordt door Jetske gelegitimeerd door het leren communiceren vanuit het  Authentieke zelf: de U- theorie van Otto Scharmer

Als we bij de kastjes komen laat Joël zijn mobieltje zien. ‘Het ligt hier als ik in de klas ben en meteen in de pauze pak ik ‘m. Even kijken of ik een berichtje heb’. De kastjes zijn ogenschijnlijk op slot, maar ‘je kunt ze gemakkelijk open krijgen hoor! Maar dat doet niemand hier’, vertrouwt hij mij toe.

Kijk voor meer informatie op de website van de school

Tekst en foto’s school: Rikie van Blijswijk

Foto’s zwanen: Jan van der Greef