inspiratie, legitimatie en verbinding
Deze website wordt inmiddels elke maand meer dan 150.000 keer bezocht! De verhalen komen van leraren, schoolleiders, bestuurders, ouders/opvoeders en onderwijsbetrokkenen zelf.
Slide background
Slide background
Slide background
Slide background
Slide background
Slide background
Slide background
Slide background
Slide background

profiel

Sanne Bosmans


Sanne Bosmans
Bekijk mijn profiel

Stemming van hetkind
twitter

‘Klassikaal onderwijs! Omdat het altijd zo is geweest of vanuit een bewuste, pedagogische keuze en visie?’ hetkind.org/?p=55579

Ongeveer 15 uur geleden op hetkind's Twitter via hetkind website

facebook
Een mooie visie, de kleutertoets op z’n retour, maar er blijven vragen: ‘Kleuters die leren plannen?’

2 februari 2014

Sanne Bosmans

Geplaatst in:

Sanne Bosmans bezoekt een potentiële basisschool voor haar zoontje. Ze hoort een mooie visie, wordt rondgeleid en ziet ook tegenstrijdigheden. ‘Kleuters die al moeten leren plannen voor als ze straks in groep 3 starten?’ Ze herkent het dilemma waarover Joseph Kessels sprak op de Onderwijsavond in Driebergen: Het goede willen doen, maar ook tegemoet willen komen aan allerlei (externe) eisen.  Haar voorzet: ‘Laat leerkrachten zich capabel voelen, zij zijn de motor in het onderwijs.’

verhalenMijn vriend en ik hebben de afgelopen tijd verschillende bezoeken gebracht aan scholen om ons te oriënteren voor ons zoontje van 15 maanden. Bij een van deze scholen hoorden we over de visie waarbij de school de leerling ècht volgt; dus niet alleen de cognitieve ontwikkeling belangrijk vindt, maar voornamelijk de algehele ontwikkeling. In de kleuterklas was spelend leren een groot goed, dus werd er niet gewerkt met methodes. Spelenderwijs leerden de kleuters, totdat ze rijp genoeg zouden zijn om naar groep 3 te gaan. Dat klonk als muziek in de oren!

Om de kleuters goed te volgen en omdat het een eis is van de overheid, werden de kleuters nog wel getest met de cito. De schoolleider gaf aan dit wel anders te willen, want kleuters scoren immers erg wisselend, waarbij dit geen representatief beeld geeft van wat ze kunnen. En als leerkrachten echt naar de ontwikkeling van de spelende kleuters kijken, dan is toetsen ook niet nodig. Dit klonk veelbelovend, maar wat mijn man en mij betreft mochten ze de cito snel afschaffen.

Wat mij verbaasde was dat ondanks deze mooie visie, er wel tafels in de kleuterklas stonden en er een duidelijke planning was. Dit is toch helemaal niet nodig? Ook werd verteld dat de kleuters letters aangeboden kregen en dat ze voordat ze naar groep 3 gaan, meestal al 21 letters kennen. Dit zou namelijk goed zijn voor de start van het schrijf en leesproces voor schoolkinderen. Daarbij vond de school dat het leren houden aan een planning ook belangrijk was, omdat dat van essentieel belang zou zijn vanaf groep 3.

Wat mij betreft klopt dit beeld niet. Kleuters zijn kleuters en dus geen schoolkinderen. Waarom zouden ze voor groep 3 al moeten beginnen met het aanbod van lezen en schrijven? Kleuters hebben volgens mij juist veel meer vrij spel nodig, om zelf te ontdekken en te ontwikkelen. Leren plannen komt straks wel toch?

Wat deze school betreft hoop ik dat zij hun visie vertalen naar de praktijk. Weg met die tafels en de omgeving zo inrichten dat het echt prikkelend is voor de kleuters. Zodat ze spelend kunnen leren en er ruimte is voor vrij spel en het niet gaat om planning.

Ik herinner mij dat ik vroeger in de kleuterklas altijd in de poppenhoek wilde spelen en dan ook het liefst met mijn favoriete pop. Maar ik kon natuurlijk niet altijd in de poppenhoek spelen. En dus moest ik creatieve oplossingen bedenken om weer in de poppenhoek te kunnen spelen en te zorgen dat ik ‘mijn’ pop weer kon bemachtigen. Ik vind het creatief zelf-oplossend vermogen daarom een zeer belangrijke vaardigheid voor het schoolse leren en het kunnen functioneren in de toekomstige maatschappij.

Daarnaast hoop ik dat de bezochte school het leren van letters in de kleuterklas afschaft. Er wordt namelijk voorbij gegaan aan het magische denken van kleuters, waarin letters gekoppeld zijn aan personen en objecten. Pas als een kind een jaar of 6/7 is, kunnen ze concreet denken en heeft het leren van letters een functie in het woordgeheel.  Ik denk dat kennis hierover niet algemeen bekend is en scholen dus varen op beelden en ideeën uit de media.

Ik denk dat veel scholen in de spagaat zitten die ik zag op de bezochte school. Enerzijds willen voldoen aan voldoen van leeropbrengsten, maar tegelijk willen kijken naar wat kinderen nodig hebben. Dit is ook wat Joseph Kessels op 16 januari benoemde tijdens de Onderwijsavond in Driebergen toen hij het had over ‘Het goede willen doen, maar ook tegemoet willen komen aan allerlei (externe) eisen.’

Ik zou het heel mooi vinden als het lukt om de leerkrachten van de school die ik bezocht, zich capabeler te laten voelen, in het goed kijken naar het kind. Leerkrachten zijn namelijk de motor in het leerproces van de leerlingen. Dan kan de visie van de school het praktisch handelen ook echt overeenkomen.

Sanne Bosmans is moeder, orthopedagoog en heeft gewerkt in en rondom het onderwijs en jeugdzorg.