inspiratie, legitimatie en verbinding
Deze website wordt inmiddels elke maand meer dan 150.000 keer bezocht! De verhalen komen van leraren, schoolleiders, bestuurders, ouders/opvoeders en onderwijsbetrokkenen zelf.
Slide background
Slide background
Slide background
Slide background
Slide background
Slide background
Slide background
Slide background
Slide background

profiel

Annemieke Mol Lous


Annemieke Mol Lous
Bekijk mijn profiel

Stemming van hetkind
twitter

‘Klassikaal onderwijs! Omdat het altijd zo is geweest of vanuit een bewuste, pedagogische keuze en visie?’ hetkind.org/?p=55579

Ongeveer 2 uur geleden op hetkind's Twitter via hetkind website

facebook
Lectoraal onderzoek: ‘Passend onderwijs lukt als er ruimte en tijd is om te groeien’

3 april 2014

Annemieke Mol Lous

Wat zijn de uitdagingen en mogelijkheden van passend onderwijs? Annemieke Mol Lous – lector bij de Hogeschool Leiden – voert  (praktijk-) onderzoek uit. Wat hebben scholen nodig? Waar lopen leerkrachten tegen aan? Inmiddels is er een eerste conclusie getrokken. Op scholen waar ruimte en tijd is om te groeien – voor alle leerlingen en leraren-  is passend onderwijs succesvol. Ruimte en tijd om met leerlingen, collega’s en ouders in gesprek te gaan. Ruimte voor het (h)erkennen van verschillen, het werken met leerlijnen, voor meer kennis en vaardigheden.  Een weergave van haar onderzoek.

279_667Passend onderwijs lijkt vooral te gaan over stelselwijzigingen, financiering, bestuurlijke drukte en onzekerheid over wat er in de praktijk gaat veranderen. Op de scholen gaat het echter over de actualiteit van alledag waarbij leerkrachten in de klas zich geplaatst voelen voor een steeds complexere situatie. Veel leerkrachten voelen zich onvoldoende toegerust om een passend onderwijsaanbod te bieden aan steeds diversere groepen leerlingen.

Praktijkonderzoek

Maar in deze week van Passend Onderwijs kunnen we ook stilstaan bij wat er al gedaan wordt. Annemieke Mol Lous is lector Passend Onderwijs / Inclusive Education bij het cluster Educatie van Hogeschool Leiden. Zij heeft als leeropdracht om (praktijk-) onderzoek uit te voeren naar de uitdagingen en mogelijkheden van passend onderwijs. De vragen en ervaringen van scholen staan daarbij centraal. Wat hebben scholen nodig? Waar lopen leerkrachten tegen aan? En welke mooie voorbeelden kunnen we zichtbaar maken van leraren die erin slagen om een passend onderwijsklimaat in te richten in hun scholen. Scholen waar ruimte is om te groeien voor alle leerlingen en leraren.

Eerste bevindingen

Inmiddels is er een eerste, duidelijk signaal. Passend Onderwijs ‘lukt’ als er ruimte en tijd is om met leerlingen, collega’s en ouders in gesprek te gaan (CNV, 2013; Oudheusden & Mol Lous, 2013; Van der Meer, 2011). Dan is er ruimte voor het (h)erkennen van verschillen, het werken met leerlijnen, meer kennis en vaardigheden.

In dat gesprek blijkt dat leraren ervaren dat het belangrijk is dat ze zelf het gesprek met de leerlingen aangaan, opdat de leerling ook verantwoordelijkheid krijgt en neemt om te zoeken naar oplossingen (Haenen, 2012; Olbers, 2012; Oudheusden & Mol Lous, 2013).

Een aantal reactie van leraren:

‘Al na het eerste gesprek was ze huppelend aan het vertellen wanneer het allemaal goed was gegaan’

‘Zelf wordt je als leraar ook blij van het voeren van zulke oplossingsgerichte gesprekken’

‘Ongelooflijk wat kinderen zelf allemaal kunnen bedenken. Daar kan geen expert team tegenop”

‘Dat het zo simpel kan zijn’

Oplossingen en eigen verantwoordelijkheid

Als gesprekken gericht zijn op oplossingen, worden leerlingen eigenaar van hun eigen ontwikkeling. Hieraan ten grondslag ligt de behoefte aan autonomie en een veilige ondersteunende omgeving om je te kunnen ontwikkelen en te werken aan veranderingen (Berg, 2007; Furman, 2012; Van der Wulp, 2008; Stevens, 2011).

De focus op wat er wel goed gaat en hoe je dat verder kunt inzetten om zaken die nog niet goed gaan te verbeteren leidt tot een positieve instelling. Vanuit een positieve instelling, komt creativiteit en bereidheid en moed om je actief in te zetten. Deze inzichten komen vooral voort uit de positieve psychologie (Seligman & Csiksentmihaly, 2000), maar dateren al vanaf de allereerste psychologische onderzoeken naar de drijfveren van menselijk gedrag. Ook liggen ze ten grondslag aan effectieve interventies bij volwassenen zoals de Cognitieve en Rationeel Emotieve Therapie (RET).

Recent onderzoek naar de effecten van coaching bij volwassenen geven ook aan dat de “solution focused approach” een van de weinige effectief bewezen vormen van coaching lijkt te zijn (Theeboom, Beersma & Vianen, 2013). Wetenschappelijk onderzoek naar de effecten van deze benadering bij kinderen zijn nog schaars. Lopend en toekomstig onderzoek zal meer duidelijkheid moeten geven.

Meer informatie over het onderzoek van het Passend Onderwijs lectoraat.

Referenties:

  • CNV (2013). Onderzoek werkdruk en taken primair onderwijs. In: Schooljournaal 14.
  • Furman, B. (2012). Kids’ Skills. Nelissen.
  • Haenen, J. (2012). Succesfactoren van onderwijs aan (hoog)begaafde leerlingen. Verslag van een eerste Pilot study. Interne publicatie Hogeschool Leiden.
  • Kim, J.S. (2008), Examining the Effectiveness of Solution-Focused Brief Therapy: A Meta-Analysis. Research on Social Work Practice, 18:107 http://rsw.sagepub.com/content/18/2/107
  • Klaveren, L. van (2012). Past het onderwijs de leerkrachten van de PCSL? Onderzoek naar knelpunten en succsfactoren van passend onderwijs binnen de Protestants Christelijke Schoolvereniging Leiden. Interne rapportage Lectoraat Passend Onderwijs, Hogeschool Leiden.
  • Olbers, C. (2012). Passend Onderwijs in het Montessori onderwijs? Interne publicatie Lectoraat passend onderwijs.
  • Oudheusden, M. van & A. Mol Lous (2013). Hoe maak ik passend onderwijs passend voor iedere leerling? Onderzoek naar ervaringen met passend onderwijs in Samenwerkingsverband Voorne-Putten. (interne publicatie Thomas More Hogeschool en Hogeschool Leiden.
  • Seligman, M.E.P., & Csikszentmihalyi, M. (2000), Positive Psychology: An Introduction. American Psychologist 55 (1): 5-14.
  • Stevens, L. (2011). Zin in Onderwijs.
  • Theeboom, T.; Beersma, B., & Van Vianen, A.E.M. (2013) : Does coaching work? A meta-analysis on the effects of coaching on individual level outcomes in an organizationalcontext, The Journal of Positive Psychology: Dedicated to furthering research and promoting good practice, DOI: 10.1080/17439760.2013.837499 http://dx.doi.org/10.1080/17439760.2013.837499
  • Vd Meer, J. (2011). Over de grenzen van de leerkracht. Passend onderwijs in de praktijk. Evaluatie Commissie Passend Onderwijs (ECPO), Den Haag.
  • Van der Wulp, D. (2008), Oplossingsgericht werken in het onderwijs. Kinder- en Jeugdpsychiatrie, jaargang 35, nummer 3.