inspiratie, legitimatie en verbinding
Deze website wordt inmiddels elke maand meer dan 150.000 keer bezocht! De verhalen komen van leraren, schoolleiders, bestuurders, ouders/opvoeders en onderwijsbetrokkenen zelf.
Slide background
Slide background
Slide background
Slide background
Slide background
Slide background
Slide background
Slide background
Slide background

profiel

Bibi Schreuder


Bibi Schreuder
Bekijk mijn profiel

Stemming van hetkind
twitter
facebook
Systemische kijk op pesten: ‘Gedrag wil iets aan het licht brengen’

22 juli 2014

Bibi Schreuder

Geplaatst in: Samenleving, Legitimering

Bibi Schreuder (1953) leert mensen ‘systemische inzichten’ in dagelijkse pedagogische situaties toe te passen. In dit verhaal schrijft ze over pesten en zien we – door haar systemische bril – dat ook pestgedrag dienstbaar is aan het grotere geheel: het wil iets aan het licht brengen dat niet ‘in orde’ is in het grotere systeem.  Schreuder – oprichtster van het Bert Hellinger Instituut – nodigt uit tot een andere manier van kijken.

bibiPesten kan de functie hebben om het systeem weer compleet te maken, of om een uitstaande schuld in datzelfde systeem te vereffenen. Misschien moeten we pesters eigenlijk wel dankbaar zijn voor wat ze ons willen laten (in)zien. Deze gedachten zijn niet zo makkelijk inpasbaar in de manier van denken waar we aan gewend zijn. ‘Hoezo dankbaar zijn; voor al het leed dat berokkend wordt in het leven van degene die gepest werd? En moeten we die pesters dan maar hun gang laten gaan?’

Nee, maar er zijn meer manieren om met pestgedrag om te gaan, dan het direct te willen stoppen. Ik wil je uitdagen om zo’n andere manier van denken, het systemisch denken, toe te laten, al is het alleen maar tijdens het lezen van dit artikel. Systemisch denken houdt in dat je zonder oordelen een individu ziet als een onderdeel van een groter geheel, een levend systeem.

bertBert Hellinger, die het systemisch werk met opstellingen ontwikkelde, zag dat de werking van systemen door drie principes worden gestuurd:

• systemen willen compleet zijn in die zin, dat ieder lid recht heeft op een plek;

• systemen hebben een ordening;

• ieder systeem zoekt naar balans in nemen en geven.

Door systemisch te kijken krijgen we inzicht in hoe onderliggende krachten uit het systeem, bijvoorbeeld het familiesysteem, ons gedrag onbewust beïnvloeden. Wij mensen hebben – als kuddedier – nog een oerinstinct dat onbewust het grotere geheel dient. Een van die instincten is dat we continu ‘scannen’ of we erbij horen en onbewust: of alles erbij hoort.

Vanuit het kuddeleven gezien is het er niet meer bij horen levensgevaarlijk: de eerste de beste leeuw kan je pakken zonder de bescherming van de kudde als geheel. Een kudde ‘weet’ dat ieder zijn plek heeft en ieder weet er zijn functie, en dat waarborgt de veiligheid.

systemisch_adviserenklWeten door onderdeel van een systeem te zijn

Al heel vroeg leren we de signalen te herkennen welk gedrag gewenst is, en met welk gedrag we het risico lopen er niet meer bij te horen. Zodra je jezelf over ‘wij’ hoort spreken, weet je dat je onderdeel bent van dat systeem. Je weet – zonder dat dit je ooit verteld hoeft te zijn – hoe het toegaat bij ‘ons’ en dat dat anders is dan bij ‘jullie’.

Voor een kind is het van levensbelang dat het bij de ouders en bij familie hoort. Het neemt de patronen van die familie over, het is trouw aan de normen en waarden, zo hoort het erbij, en dat geeft een gevoel van onschuld en zekerheid. Zodra je ontrouw wordt, voel je je schuldig en onzeker.

In de loop van het leven neem je deel aan steeds meer systemen. Naast het basissysteem van de familie wordt een kind in school, of misschien eerst in de kinderopvang, deel van een ander ‘wij’, een ander systeem, met andere normen en regels die laten merken hoe je er hier bij hoort.

Het primaire systeem is echter de familie, en ieder kind is in eerste instantie trouw aan zijn eigen familie. Dit is voor een groot gedeelte een onbewuste loyaliteit. Veel gedrag wordt op een of andere manier gestuurd door de onderliggende krachten van die loyaliteit aan het familiesysteem.

Systemen willen compleet zijn

Soms gebeuren er pijnlijke dingen, waar we liever niet aan denken of over spreken. Verdriet, pijn of schaamte kan het leven zo moeilijk maken dat het ‘er niet meer aan denken’ verder leven mogelijk maakt. Zo kunnen nare gebeurtenissen of het verlies van iemand verdrongen worden. Maar uiteindelijk is het een illusie, de feiten zijn gewoon gebeurd, alleen de emoties of de oordelen en meningen kunnen de feiten op dat moment niet aan.

kinderwSystemen zijn pas compleet als iedere gebeurtenis, ieder systeemlid erbij mag horen.

Lees verder in het artikel van Bibi Schreuder dat eerder gepubliceerd is in Kinderwijz.

Na 25 jaar in het sociaalpedagogisch onderwijs gewerkt te hebben, richtte ze met haar man het Bert Hellinger Instituut Nederland op, waar workshops en opleidingen systemisch werk met opstellingen gegeven worden.

Middelberterweg 13a
9723 ET  Groningen
www.hellingerinstituut.nl

Onderwijsavonden in Driebergen
Aftrap al op 10 september –> Bestel!

Op woensdag 10 september – kort na de zomervakantie – start een nieuwe serie Onderwijsavonden in Driebergen. Luc Stevens duidt op die eerste avond de voorbije jaren, waarin vooraanstaande sprekers inspirerende bijdragen leverden ten dienste van onderwijsontwikkeling, Wat is de rode lijn, wat zijn  de vertrekpunten van waaruit we de dagelijkse praktijk tegemoet  treden?

De Onderwijsavonden worden gehouden in theater Maitland, op landgoed De Horst in Driebergen dat plaats biedt aan maximaal 300 mensen. We starten om 19.30 uur en vanaf 19.00 uur is er een inloop. Achter deze link leest u over de hele serie, ziet u  de exacte data en meer over de zeven sprekers. Een losse entreekaart kost 30 euro. Passepartout-kaarthouders betalen 175 euro en zijn verzekerd van een plaats op 15 januari (Peter Heerschop en Marcel van Herpen).

–> U kunt zich HIER aanmelden

—————

Conferentie Leider zijn op 24 september

Deze conferentie in theater Maitland in Driebergen richt zich op schoolleiders, rectoren en bestuurders uit alle onderwijssectoren. De bekende denkers en wetenschappers Dolf van den Berg en Gert Biesta zullen de conferentie op woensdag 24 september inleiden en hun concepten presenteren aan de deelnemers. Marcel van Herpen en Luc Stevens zullen het begrip Pedagogisch Leiderschap uitwerken. Verder zullen deelnemers uitgenodigd worden om te reflecteren op hun eigen leiderschap en zal de conferentie rijk zijn aan voorbeelden van (school)leiders waarmee de deelnemers zich persoonlijk kunnen verstaan. –> KLIK hier.

Datum: woensdag 24 september 2014 – 9.00 – 17.00 uur.
Locatie: Landgoed de Horst, De Horst 1, Driebergen
Kosten: € 145,- 
inclusief boek

Of ‘Leidinggevende, wie ben je’ van Dolf van den Berg, Luc Stevens en Roland Vandenberghe.
Of ‘Zichtbaar! Ambities van schoolbestuurders in persoonlijke verhalen’ door werkgroep Zichtbaar!

Aanmelding: info@nivoz.nl