inspiratie, legitimatie en verbinding
Deze website wordt inmiddels elke maand meer dan 150.000 keer bezocht! De verhalen komen van leraren, schoolleiders, bestuurders, ouders/opvoeders en onderwijsbetrokkenen zelf.
Slide background
Slide background
Slide background
Slide background
Slide background
Slide background
Slide background
Slide background
Slide background

profiel

Alexandra van der Hilst


alexandravanderhilst
Bekijk mijn profiel

Stemming van hetkind
twitter

Over Rudie, na ruim een week schorsing: ‘Zonder extra aandacht hoorde hij er helemaal bij en was weer welkom’ hetkind.org/?p=55320

Ongeveer een uur geleden op hetkind's Twitter via hetkind website

facebook
‘Op zoek naar rek en groei, stap voor stap, opdat mensen kunnen schitteren in hun eigen rol’

2 november 2014

alexandravanderhilst

Kunst is belangrijk voor alle kinderen, schrijf Alexandra van der Hilst, ‘maar voor kinderen met leerproblemen kan het van cruciaal belang zijn.  Zelf heeft ze haar wortels in de dans, de choreografie en het theater liggen. Voor haar bijdrage duikt Van der Hilst in haar eigen verleden, beschrijft ze haar aanpak en geniet ze van de ontdekkingsreis die ze met kinderen en tegenwoordig onderwijsteams aflegt. Haar artikel: ‘Op zoek naar rek en groei, stap voor stap, opdat mensen kunnen schitteren in hun eigen rol.’

passendonderwijs1Bij passend onderwijs gaat het er in de allereerste plaats om te kijken naar wat kinderen wél kunnen, in plaats van naar de beperking van een kind.” Deze uitspraak van onze minister Jet Bussemakers van onderwijs zou je doen verwachten dat er dan ook meer ruimte ontstaat voor holistisch onderwijs. Immers, kinderen met een speciale leer- en onderwijsbehoefte vragen om begeleiding waarbij het mogelijk is op verschillende manieren vorm te geven aan lesinhoud en leermiddelen.

Stel je voor, je voelt je vreselijk rot en bent niet in staat je gevoelens te uiten. Je hebt moeite de juiste woorden te vinden en weet ook eigenlijk niet precies wat er aan de hand is. Het lijkt alsof er een bulldozer in je lichaam heen en weer aan het rijden is. Anderen zijn lekker aan het werk, jij niet.

Herkenbaar voor kinderen die problemen hebben met taal, spraak, motoriek, het opslaan of verwerken van informatie, of die het lastig vinden samen met anderen te werken, omdat ze op een totaal andere manier denken dan de meeste anderen.

Voor leerkrachten is het eveneens een zoektocht waar een speciale leerbehoefte van een kind mee te maken heeft en vooral hoe daarop in te spelen. Beide partijen zijn op een andere manier eigenaar van hetzelfde probleem, maar kunnen dat pas ombuigen tot een boeiende uitdaging wanneer ze zich positief betrokken voelen. Betrokkenheid ontstaat pas wanneer kinderen en leerkrachten samen het gevoel hebben ook eigenaar te zijn van het (leer)proces.

Totaalontwikkeling
In de praktijk leerde ik dat ont-dekken wat kinderen wél kunnen, pas mogelijk wordt wanneer je zelf ruimte durft te nemen voor een holistische benadering waarbij het vanzelfsprekend is te werken aan totaalontwikkeling; multi-level en meervoudig.

holistischIk kom uit de dans en theaterwereld en werkte vaak met grote groepen aan een project. We werkten altijd naar een voorstelling toe, vanuit een onderwerp, stelling of vraag, verhaallijn, of thema. Ik gebruikte de geleide improvisatie techniek, waarbij je een opdracht geeft die iedereen op eigen wijze uit mag werken binnen bepaalde kaders. Op die manier kon ik zien waar voorkeuren lagen, kinderen sterk in waren, wat ze moeilijk vonden, waar de uitdaging lag. En dat gold niet alleen voor de (dans / theater)technische aspecten van een opdracht zoals het goed uitvoeren van een beweging, timing, of verstaanbaar en melodieus goed spreken. Die vlieger gaat ook op voor de creatieve en sociale aspecten, waarbij het accent ligt op onder andere expressie, eigenheid, materiaalgebruik, samenwerken, flexibel op elkaar inspelen.

In elke les werkten we toe naar een korte presentatie voor elkaar. Keken kinderen naar elkaar en bespraken wat ze zagen en hoe dingen misschien ook anders konden. Het ging niet om goed of slecht, maar om te onderzoeken wat andere manieren opleverden. Stap voor stap werkten we toe naar een eindproduct. Kwamen teksten tot stand, de choreografie, maakten een klankdecor, ontwierpen kostuums, een programmaboekje, posters. Kinderen werden uitgedaagd het beste uit zichzelf te halen en daarbij telkens een stapje verder gaan. Op zoek naar rek en groei, opdat ze konden schitteren in hun eigen rol. En die rol was niet beperkt tot op het toneel, maar ook het werk eromheen en de rol die je daarin neemt. Daardoor leerden ze over zichzelf en elkaar.

Lesgeven beschouwde ik vooral als werken met kinderen aan iets. Samen op ontdekkingsreis, weliswaar vanuit een strak plan en beeld voor ogen waar naar toe we op weg waren, vanuit de insteek dat iedereen ergens anders goed in was. Zo werkten we ook binnen ons professionele danstheater gezelschap. Mijn uitgangspunt als artistiek leider was nooit dat dansers een triple pirouet konden maken, maar dat ze een interessant verhaal met hun lijf konden vertellen.

KLIM (Kreatief, Levendig, Inspirerend, Markant) was een ensemble van zeer divers pluimage en niveau. We reisden langs scholen en theaters en gaven zo’n 150 voorstellingen per jaar. De ene danser kwam van het destijds klassieke Scapino Ballet, de andere uit de jazzdans en weer een ander uit de moderne dans. Juist die diversiteit maakte dat ik als choreograaf en theatermaker telkens aangezet werd verder te zoeken. Kijken naar de specifieke kwaliteit of ‘gekte’ van een danser en met die bijzondere lijven en zeer uiteenlopende persoonlijkheden een productie maken. Dat tegendraadse gaf juist iets sprankelends eigenwijs, we wonnen er tot twee keer toe de Beste Productie van het jaar mee.

Mijn fascinatie voor groepsdynamiek en leerprocessen maakte dat ik naast de dans, sociale wetenschappen ging studeren. Er zijn zoveel vakoverstijgende verbindingen te maken. Mijn rol is denkvelden met elkaar te verbinden. Actief bezig zijn met kunst, evenals kunstzinnige werkvormen toegespitst op lesstof van andere vakgebieden zoals, rekenen, taal en wereldoriëntatie, oefenen en versterken de cognitieve, sociale en fysieke ontwikkeling. Kunst is belangrijk voor alle kinderen, voor kinderen met leerproblemen kan het van cruciaal belang zijn, omdat het zoveel extra mogelijkheden biedt om te komen bij hun eigen manier van leren en de ontdekking waar ze goed in zijn.

Passend, maatwerk of confectie
Tegenwoordig zijn mijn ontdekkingsreizigers volwassenen. Veelal leerkrachten, coaches en managers. De benadering blijft hetzelfde: inleven en vertalen. Om echt passend te werken is op maat maken natuurlijk de meest efficiënte manier. Samen met een school ontrafelen welke specifieke vraagstukken en behoeftes spelen en daaromheen samen met een team te komen tot een goed passend traject.

Individuele leerkrachten en coaches kunnen deelnemen aan onze open studiedagen. Daarin kijken we naar verschillende benaderingen van lesgeven en leren. Hoe kunnen we leerstof meervoudig en multilevel behandelen. Wat gebeurt er in ons brein? Wat gebeurt er met kinderen wanneer we werkvormen uit verschillende kunstdisciplines in het leren zelf verweven. Wat betekent dat voor jou als leerkracht? Waarom is het belangrijk om bij de innerlijke creativiteit van kinderen te komen en bij die van jezelf? Theorie en praktijk worden continue afgewisseld waarbij we na elke activiteit reflecteren op het proces, de didactische werkvorm en hoe deze, of een vertaling daarvan, toe te passen is in je eigen klas.

Op woensdag 12 november, in Theater Achterom in Hilversum is de open studiemiddag ‘Voorbij de kaders – kunst in leren’, tevens de titel van het boek dat ze schreef. Meer informatie en aanmelden via www.ab3.nu

Alexandra van der Hilst opereert op de snijvlakken van kunst, wetenschap, onderwijs en samenleving haar werk. In scholen, centra voor kunsteducatie, musea, theaters, in de buitenlucht, bij de overheid en in het bedrijfsleven. Variërend van een dag, enkele weken of meerdere jaren, in binnen- en buitenland. Sleutelwoorden zijn: betrokkenheid, luisteren, nieuwsgierigheid en verwondering, kritisch denken en elkaar inspireren in de ontmoeting. Kijk verder op www.ab3.nu

 

voorbijdeCitaten uit de vakpers over ‘Voorbij de kaders’:

Tijdschrift voor Orthopedagogiek, Joke Visker:

‘Een bijzonder boek dat het onderwijs vanuit een verrassend perspectief belicht. De kernvraag die in het hele boek terugkomt is: hoe bereik je dat een kind met hart en ziel bezig is met leerstof en op welke manier maakt het zich die leerstof het makkelijkst eigen? (..) Het boek leert je met een verfrissende blik naar kinderen, kunst en onderwijs te kijken.’