inspiratie, legitimatie en verbinding
Deze website wordt inmiddels elke maand meer dan 150.000 keer bezocht! De verhalen komen van leraren, schoolleiders, bestuurders, ouders/opvoeders en onderwijsbetrokkenen zelf.
Slide background
Slide background
Slide background
Slide background
Slide background
Slide background
Slide background
Slide background
Slide background

profiel

Jeffrey Swerissen


Jeffrey Swerissen
Bekijk mijn profiel

Stemming van hetkind
twitter

Documentaire Vergeet mij niet: ‘Het ritueel van de groep om het uitgeprocedeerde kind dat weg is, te blijven h hetkind.org/?p=54872

Ongeveer 4 uur geleden op hetkind's Twitter via hetkind website

facebook
‘Om ontkoppeling te voorkomen is meer nodig dan een protocol of methode: Je zult verbondenheid met de kinderen moeten creëren’

25 september 2015

Jeffrey Swerissen

Geplaatst in: Moreel Kompas, Legitimering

Deze week (21-25 september) organiseert de Stichting School en Veiligheid de Week Tegen Pesten. In dat kader zullen we iedere dag een blog posten over dit thema. Vandaag een blog van de hand van Jeffrey Swerissen – leerkracht op een kleine dorpsschool in Hollandsche Rading –  waarin hij laat zien te kiezen voor verbondenheid en relatie, in plaats van ontkoppeling. Om naar een oplossing voor pestincidenten op de school van Jeffrey te zoeken, werd er een klankbordgroep opgericht met ouders, de medezeggenschapsraad en drie leerkrachten. Jeffrey maakt zich daarin sterk voor een andere, fundamentelere aanpak. Dit is zijn brief aan de MR.

Ik wil jullie echt bedanken voor een inspirerende middag. Eigenlijk was het net te kort om echt tot iets te komen, maar alles wat jullie zeiden heeft mij wel aan het denken gezet. Aan het einde kwam kort de term “ontkoppeling” naar voren en vroegen jullie je af hoe ik leerlingen straf geef. Dat doe ik niet, zoals ik jullie vertelde.

Misschien leek het door de haast even alsof ik helemaal niet in straffen geloof. Laat ik voorop stellen dat het niet zo is, dat ik diep van binnen kinderen wel eens gewoonweg honderd strafregels zou willen laten schrijven. Of ze de klas te laten vegen na schooltijd.

Maar ik ben er achter gekomen dat het anders kan. Dat ik op zoek moet gaan naar een andere aanpak. Een aanpak waarbij je leerlingen niet zegt: Je doet iets fout, jij bent niet gemaakt voor de klas en de klas niet voor jou. Ontkoppeling. Tijdens het traject Pedagogisch tact dat ik volg, is deze term vaak naar voren gekomen en ik heb gemerkt dat ik de laatste tijd hier erg mee bezig ben.

ooo SWat ontkoppeling eigenlijk is, is dat een leerling niet meer verbonden kan/mag zijn, bij zijn klas of bij het onderwijs. In de onderwijspraktijk wordt er meer ontkoppeld.

Ik denk aan:

Ontkoppeling van relatie en prestatie
Ontkoppeling van inspanning en resultaat
Ontkoppeling van proces en product
Ontkoppeling van theorie en praktijk
Ontkoppeling van opvoeding en onderwijs

Deze vijf ontkoppelingen leiden tot een gevoel van vervreemding, zoals Luc Stevens het in een artikel beschrijft.

Om ontkoppeling te voorkomen, het hoofd te bieden en buitensluiten/uitval tegen te gaan in een onderwijssysteem, is meer nodig dan een protocol of een methode.

Je zult met de kinderen op moeten trekken. Een verbondenheid met de kinderen aangaan. Samen een sfeer creëren waarbij iedereen zich verantwoordelijk voelt voor het resultaat. Dit vraagt interacties samen met leerlingen, op de mensen zelf. En dus niet in de eerste plaats – zoals het nu vaak is – op het systeem, op methodes of op de organisatie.

Verbondenheid is dus het antwoord. In de betekenis van juiste, emotionele relaties.

In mijn klas vind ik één regel erg belangrijk: wij sluiten niemand buiten. Dit is een mentaliteitsverandering. Geen straffen meer geven, opdat geen enkele leerling zich meer buitengesloten kan voelen. Iedereen blijft in de klas. Niet één leerling wordt meer de gang op gestuurd, omdat ze lastig is. Ze ook niet meer bij een andere leerkracht in de groep zetten. Want, daarmee zeg je eigenlijk: ‘Jij bent niet gemaakt voor de klas en de klas niet voor jou.’ Of nog erger: ‘Jij bent niet gemaakt voor mij en ik niet voor jou.’

De drie basisbehoeften die een leerling nodig heeft om tot leren te komen – relatie, competentie en autonomie – maak je in één besluit kapot. Kinderen hebben “Human Connection” nodig. Kijk naar het filmpje met Rita Pierson (Every kid needs a champion).

De afgelopen periode is er in mijn klas redelijk wat aan de hand geweest, dit weten jullie als MR ook vast wel. Heb ik hier straffen voor uit moeten delen? Nee. Ik heb vooral met de betrokkenen gesproken. Echt gesproken. Wat heeft jouw gedrag nou gedaan bij de ander? Hoe zou jij in de toekomst hier mee om willen gaan? Ook heb ik ouders van de leerlingen op de hoogte gebracht hiervan.

Met de kinderen heb ik de afgelopen week elke week gewerkt aan het gelukkig zijn in de klas. (Zie documentaire Kanamori; Japanse Levenslessen)

Wat gaat er nu niet goed en wat hebben wij nodig om allemaal gelukkig te worden? Hoeveel ruimte neem jij in de groep in en heb je die ruimte ook nodig? Of krijg je te weinig ruimte?

Wat doe ik nou dus wel, in plaats van straffen uitdelen? Ik praat met de leerlingen. Ik maak ze bewust van hun gedrag voor zichzelf en wat dat bij anderen doet. Ze zijn na één gesprekje niet van mij af. Met sommige leerlingen zit ik wekelijks te praten. Onder schooltijd, in mijn eigen vrije tijd of wanneer dan ook. Ik laat ze reflecteren, laat ze brieven schrijven aan zichzelf. Als je nu terugkijkt op wat je hebt gedaan, wat zou je dan anders doen? Wat beloof je jezelf? Ik vraag leerlingen wat zij nodig hebben om te veranderen of te verbeteren. Kan ik ze helpen daarin of moeten zij dat zelf doen? Ik ben er voor ze. Ik heb een ‘relatie’ met ze.

Ik geef elke dag de beste versie van mijzelf. Onderwijs gaat over het leven zelf. Het leren van je fouten. Ik moet de mogelijkheid zijn. Ik moet mezelf als leerkracht/pedagoog elke dag in een andere stand zetten. Zonder te oordelen of politieagent te zijn. De kinderen krijgen daardoor de mogelijkheid om te veranderen. Ik stel mij beschikbaar, op het juiste moment.

Natuurlijk snap ik dat er een protocol hoort te komen, vooral voor grensoverschrijdend gedrag. Dit is hoe je je hoort te gedragen op onze school en daar moeten ouders en leerlingen zich aan conformeren. Maar laat de leerkracht wel zichzelf blijven en probeer daarmee de relatie die hij heeft met zijn leerlingen niet kapot te maken!

Jeffrey Swerissen is groepsleerkracht/ICT Coördinator op de Bosbergschool in Hollandsche Rading.