inspiratie, legitimatie en verbinding
Deze website wordt inmiddels elke maand meer dan 150.000 keer bezocht! De verhalen komen van leraren, schoolleiders, bestuurders, ouders/opvoeders en onderwijsbetrokkenen zelf.
Slide background
Slide background
Slide background
Slide background
Slide background
Slide background
Slide background
Slide background
Slide background

profiel

Bas Huijbers


Bas Huijbers
Bekijk mijn profiel

Stemming van hetkind
twitter

‘Een grote mond en agressief gedrag, als een camouflage-deken over de pijn en de schaamte’ hetkind.org/?p=53879

Ongeveer 3 uur geleden op hetkind's Twitter via hetkind website

facebook
‘Goed onderwijs gaat volgens Biesta niet over ‘leren’, maar over ‘lesgeven en onderwijzen’

12 december 2015

Bas Huijbers

‘Hoe zou Biesta aankijken tegen het IJburg College?’ Bas Huijbers is docent op het IJburg College in Amsterdam. Zijn school is een conceptschool, in 2006 gestart met een vernieuwende visie op onderwijs. De missie: alle leerlingen zo veel mogelijk laten leren, in een leergemeenschap, over zichzelf en de wereld om hen heen. Nu Gert Biesta met zijn kanttekeningen bij het rendementsdenken de laatste tijd zo’n graag geziene gast is in onderwijsland, vraagt Bas zich af in hoeverre zijn eigen IJburg College gezien zou worden door de bril van Biesta. Nou, zo ongeveer dus:

ijburgMomenteel is Gert Biesta een graag geziene gast in onderwijsland. Hij plaatst grote kanttekeningen bij de de heersende cultuur van het rendementsdenken en het ‘evidence based’ onderwijs. Biesta biedt deze denkwijze gedegen en inhoudelijk van repliek. Dat maakt hem populair, maar een populist is hij geenszins. Biesta zet zijn lezers graag op het verkeerde been, wellicht om ze aan het denken te zetten en geen pasklare antwoorden te geven op complexe onderwijsvraagstukken. In dit stuks poog ik niet zijn veelomvattende ideeëngoed te beschrijven, maar ik doe een gedachte-experiment: hoe zou Biesta aankijken tegen het IJburg College?

De school
Het IJburg College is een conceptschool, die in 2006 gestart is met een vernieuwende visie op onderwijs, met 75 leerlingen en tien docenten. Nu, bijna tien jaar later, is de school uitgegroeid tot bijna tweeduizend leerlingen en tweehonderd docenten, verdeeld over twee vestigingen, met een sterke missie en concept als blijvende leidraad.

De missie: alle leerlingen zo veel mogelijk laten leren, in een leergemeenschap, over zichzelf en de wereld om hen heen.

Het concept waarin deze missie tot uitdrukking komt, is uitgewerkt in een aantal principes, vertaald op gedragsniveau, die leidend zijn voor ons werk.

1. Altijd interactie van hoge kwaliteit.
2. Echte opdrachten in de werkelijkheid.
3. Heldere en ambitieuze doelen.
4. Rekening houden met verschillende leervoorkeuren en leren door ervaren.
5. Tonen van het leerproces, trots kunnen zijn en leren door reflectie.

Kritiek
Gert Biesta zou bij het lezen van deze missie waarschijnlijk meteen al struikelen over de centrale begrippen leren en leergemeenschap.

Goed onderwijs gaat volgens Biesta niet over ‘leren’, maar over ‘lesgeven en onderwijzen’. In zijn boek Het prachtige risico van onderwijs werkt hij deze stelling uit (Biesta, 2015, hoofdstuk 4). In het onderwijs gaat het er niet om dat kinderen leren, maar dat ze ‘iets’ leren, dat ze dit met een bepaald oogmerk leren en dat ze dat van iemand leren. Vandaar het begrip onderwijzen. Leren is het allerlaatste waar onderwijzers zich zorgen over zouden moeten maken, aldus Biesta. Leerlingen leren altijd; het is de vraag of de leerlingen het juiste leren.

Voor het begrip ‘leergemeenschap’ geldt ongeveer hetzelfde. Een dergelijke begrip verwijst naar een problematische opkomst van een taal van het leren die niet gebaseerd is op een onderwijspedagogisch gedachtegoed, maar alleen gaat over het proces van leren.

Het onderdeel van de missie waar Biesta denkelijk wel positief tegenover staat is: ‘over zichzelf en de wereld om hen heen’. Hij is immers van mening dat een leerling om te beginnen zijn eigen wensen en verlangens als referentiepunt zou moeten nemen. Goed onderwijs dient daarvoor wereldgericht te zijn. Wereld in de ruime zin van het woord: alles wat ten opzichte van de leerling ‘anders’ is.

Het IJburg College heeft een uitgesproken visie op goed onderwijs. Biesta citeert geregeld ‘If you stand for nothing, you’ll fall for anything’. In deze valkuil stapt het IJburg College beslist niet.

Lees verder

Bas Huijbers is leraar op het IJburg College in Amsterdam.